gemiddelde leestijd ca. 10 min.

Dankbaarheid tonen
waardering uiten

Dankbaarheid tonen en met Geweldloze Communicatie waardering uiten creëert omgevingen die energie geven en motiveren.

Dankjewel zeggen met Geweldloze Communicatie; dit is wat ik voel, dit is mijn behoefte die werd vervuld.

Dankbaarheid tonen

Geweldloze Communicatie helpt je onderscheid te maken tussen twee vormen van bewustzijn met heel verschillende intenties, die elk een heel andere benadering kennen over het leven en met je relaties.

Een van die bewustzijnsvormen kent een afstandelijke levenshouding, met een onrealistische denkwijze en -taalgebruik. In workshops en trainingen gebruiken veel trainers hiervoor het begrip ‘Jakhalstaal’ als taalkundige afkorting en als metafoor.

De andere vorm waardeert het leven, met optimistische gedachten en taalgebruik, wat een andere manier is om Geweldloze Communicatie te beschrijven. Hiervoor wordt als taalkundige afkorting en metafoor ‘Giraffentaal’ gebruikt.

Jakhals en Giraffe zijn op mensen gerichte metaforen die weinig te maken hebben met het gedrag van de daadwerkelijke dieren. Ze worden gebruikt voor educatieve doeleinden en hieronder worden ze genoemd om je te helpen dankbaarheid en waardering te leren uiten met Geweldloze Communicatie .

Wat is het doel van Geweldloze Communicatie?

Het doel van Geweldloze Communicatie is het creëren van een hoogwaardige verbinding van waaruit mensen graag bereid zijn bij te dragen aan elkaars welzijn.

Marshall Rosenberg reisde de wereld rond om bij conflicten te bemiddelen en leidde gedurende 40 jaar mensen op. Hij zei dat mensen in elke cultuur twee soorten spellen spelen. Een van de spellen heet: “Wie heeft er gelijk en wie heeft ongelijk?” Het andere spel heet: “Hoe kan ik het leven voor mijzelf en anderen aangenamer maken?

  • Wie er gelijk heeft en wie ongelijk, is het spel dat we allemaal spelen als we ‘Jakhalstaal’ gebruiken.
  • Hoe kan ik het leven aangenamer maken, is het spel dat we spelen als we ‘Giraffentaal’ spreken.

Wanneer je Jakhalstaal gebruikt, vertrouw je erop dat andere mensen doen wat jij van hen verwacht, ongeacht of het voor hen prettig is of niet.

Waardering en dankbaarheid – geuit in ‘Jakhalstaal’ –  lijken op loftuitingen en complimenten, het zijn echter onveranderlijke oordelen over wat iemand is.

Het werkwoord ‘zijn’ verwijst naar een onveranderlijkheid in het denken. Zoals bijvoorbeeld: “Jij bent een goede dochter.” of “Jij bent een geweldige student.” of “Jij bent een fantastische muzikant.” Dit zijn onveranderlijke labels die geen uitleg geven over het feit dat het leven dynamisch is en voortdurend verandert.

Een van de bedoelingen achter afstandelijke uitingen van dankbaarheid – loftuitingen en complimenten – zijn:

  • Ik sta op het punt je iets te vragen wat ik (van je) wil, dus geef ik je een compliment om te proberen je ‘ja’ te laten zeggen.
  • Door je te loven en complimenten te geven probeer ik je ertoe te bewegen mij aardig te vinden of je genegenheid of acceptatie te ontvangen, zelfs als ik me niet bewust ben van deze onderliggende behoeften.
De kostprijs van afstandelijke dankbaarheid

Een deel van het probleem met complimenten is dat de diepere boodschap van de spreker niet wordt overgebracht. Wanneer iemand een ander prijst en complimenten geeft vestigt het de aandacht op een onveranderlijk label van iemand, in plaats van welke bijdrage de ander aan je leven heeft gegeven.

Als je een aantal van de hierboven genoemde intenties hebt, zoals ervoor zorgen dat je een ander leuk gaat vinden, is een deel van de kostprijs dat mensen achterdochtig worden over je intenties, waardoor het vertrouwen wordt aangetast.

Bovendien loop je het ware cadeau van dankbaarheid en waardering mis.

De intentie en doelstelling van dankbaarheid

De daadwerkelijke bedoeling is het te vieren.

Als iemand iets heeft gezegd of gedaan dat heeft bijgedragen aan je behoeften, vier je de geweldige kracht waar je gemeenschappelijk met anderen over beschikt om elkaars leven aantrekkelijker te maken.

Een tweede doel van dankbaarheid is feedback. Wanneer je met anderen spreekt of met hen samen dingen doet, wil je dat je woorden en daden een bijdrage leveren aan het leven. Dankbaarheid tonen en waardering uiten, zorgt voor de feedback die laat weten dat je in die opzet bent geslaagd.

De primaire intentie van dankbaarheid tonen en waardering uiten in de zin van Geweldloze Communicatie is vieren en de secundaire doelstelling is feedback geven.

Als je probeert iets terug te krijgen, of aardig gevonden te worden, of probeert om een moeilijke boodschap te verzachten, dan is dit niet langer meer waardering tonen en dankbaarheid uiten in de zin van Geweldloze Communicatie.

Wat kost het om geen feedback te geven

Heb je ooit iets voor iemand gedaan waarbij je de indruk had dat je eraan twijfelde of het iets bijdroeg, en dat je nooit iets terug hoorde of het wel of niet had bijgedragen? Wat was er gebeurd? Wat voor de meeste mensen gebeurt, is dat ze de energie, motivatie en het enthousiasme kwijtraken rond het bijdragen in het algemeen en in het blijvend bijdragen.

Door geen feedback te ontvangen, die je laat weten dat je woorden en daden bijdragen, is het makkelijk de energie te verliezen om ermee door te gaan. Mensen die geen waardering en dankbaarheid ontvangen, hebben de neiging om de drijfveer te verliezen bij wat ze doen. Hierbij is voorzichtigheid geboden dat dit geen subtiele poging tot manipulatie wordt, door je aan de primaire intentie te herinneren: vieren

Waarom werkt het belonen van mensen op de lange termijn niet ?

Mensen stimuleren of belonen werkt alleen maar op de korte duur.

De bedoeling van stimulering en beloning is meestal anderen voortdurend iets te laten doen. Dit is iets anders dan samen met hen vieren hoe hun inspanningen hebben bijgedragen aan wederzijdse behoeften.

Of het nu manager van de maand, werknemer van het jaar, een medaille of een financiële bonus is, het stimuleren van mensen verliest op de lange termijn zijn effectiviteit wanneer ze zich realiseren dat ze gemanipuleerd worden.

Dit is een van de tekortkomingen als gepoogd wordt complimenten als een stimulans te gebruiken die mensen ertoe aanzetten bepaalde werkzaamheden te blijven voortzetten. Zodra ze zich realiseren dat ze gemanipuleerd worden, vermindert het meteen de voldoening.

Incentives, waaronder het uiten van complimenten, leiden mensen naar extrinsieke bronnen van vervulling in plaats van het vervullen van intrinsieke behoeften.

In plaats van te manipuleren, laat een taal van universele menselijke behoeften anderen weten dat hun handelen een feestelijke bijdrage heeft geleverd aan het leven

Intenties versus correct woordgebruik

Wat als iemand gewoon niet de middelen of vaardigheden heeft en de oude gewoonte van complimenten in Jakhalstaal blijft uiten? Dit is waar het verschil kan worden gemaakt tussen iemands werkelijke intenties en de techniek van hoe woorden gebruikt worden.

Geweldloze Communicatie gaat over het creëren van een hoogwaardige verbinding waaruit een wederzijds bevredigend resultaat uit voorkomt. Als het je bedoeling is je zin te krijgen of een bepaalde uitkomst wilt beïnvloeden, kun je woorden gebruiken die op Geweldloze Communicatie lijken, bijvoorbeeld door het correct gebruiken van waarnemingen, gevoelens, behoeften en verzoeken. 

Maar omdat je intentie gericht is op het bereiken van een specifiek resultaat, is het geen Geweldloze Communicatie meer. (Met Geweldloze Communicatie richt je je eerst op het maken van een verbinding, voordat je problemen oplost.)

Het is vergelijkbaar met dankbaarheid tonen en waardering uiten. Iemand heeft misschien een afstandelijke levenshouding, maar weet de woordvolgorde goed te gebruiken. Evenzo kan iemand de oprechte intentie hebben om alleen maar te vieren, maar kan de woorden niet zo uiten dat je je kunt verbinden met de diepere behoeften. Het gebruik van de juiste woorden op zich maakt nog geen Geweldloze Communicatie.

De intentie om een hoogwaardige verbinding te creëren – los van een specifieke strategie, uitkomst of oplossing – is de essentie van Geweldloze Communicatie. De intentie van dankbaarheid tonen en waardering uiten is: vieren. Enkel de intentie telt.

Hoe uit je dankbaarheid en waardering met Geweldloze Communicatie?

Geweldloze Communicatie kent vier onderscheidingen: waarnemingen, gevoelens, behoeften en verzoeken.

De vierde onderscheiding – het verzoek – is meestal optioneel wanneer je dankbaarheid uit, omdat je meestal wilt dat de ander het gewoon ontvangt en in zich opneemt. Vaak kun je aan de lichaamstaal of ogen al zien dat hij of zij het heeft begrepen.

Een verzoek wordt vaak al ingewilligd voordat je het zelfs maar hoeft te uiten. In sommige gevallen heeft de ander het echter moeilijk om je waardering en dankbaarheid in zich op te nemen.

Een verzoek zou op dat moment zo kunnen klinken: “Hé, zal ik het nog eens herhalen en wil je het gewoon ontvangen zoals het bedoeld is?” Maar meestal is de vierde onderscheiding in dit geval gewoon overbodig

De eerste drie onderscheidingen: waarnemingen, gevoelens en behoeften werken op dezelfde manier als elk onderdeel van Geweldloze Communicatie, hoewel het bij het uiten van dankbaarheid nuttig kan zijn om de volgorde een beetje te variëren in waarnemingen, behoeften en gevoelens.

Probeer het zelf maar eens uit. Denk aan iemand die iets heeft gezegd of gedaan dat een prettige bijdrage heeft geleverd aan je leven. Schrijf het op met een van deze drie onderscheidingen:
Waarneming – wat heeft de ander specifiek gedaan of gezegd dat heeft bijgedragen aan je leven. Wees zo specifiek mogelijk. Bijvoorbeeld: “Vanochtend ben je heel aardig voor me geweest.”, is minder specifiek dan: “Vanmorgen toen je voor mij ontbijt hebt gemaakt.”

Vertel vervolgens welke behoefte van je werd vervuld door dat wat de ander gedaan heeft. Bijvoorbeeld: “Toen je vanochtend het ontbijt maakte, droeg dit bij aan mijn behoefte aan ondersteuning.”

Vul het dan aan met hoe je erover denkt: “Toen je vanmorgen voor me ontbijt maakte, vervulde je mijn behoefte aan ondersteuning en hier ben ik je dankbaar voor.

Dit is een diepere en rijkere wijze om iets te uiten dan wat je wellicht in het verleden zou hebben gezegd: “Bedankt voor het ontbijt.” of “Je bent een schat.” Deze laatste voorbeelden geven niet de diepte weer die je bereikt wanneer je de waarneming, de behoeften en het gevoel benoemt.

Terwijl je het uiten van dankbaarheid en waardering oefent, onthoud dan dat het altijd de intentie is die telt en dat het de sleutel is. Je viert het simpelweg.

Als je eraan denkt om iemand specifiek te vertellen wat hij of zij heeft gezegd of gedaan, die een bepaalde behoefte van je heeft vervuld en hoe jij je daarbij voelde, zal dat dankbaarder aanvoelen dan dat het anders het geval zou zijn geweest.

Marshall Rosenberg over dankbaarheid en waardering uiten

Marshall Rosenberg zag wat er gebeurt als we dingen voor elkaar doen en geen feedback krijgen of onze acties bijdragen aan het leven, noch dat het op enige vorm gevierd wordt. Omgevingen waar geen dankbaarheid en waardering geuit worden, zitten vol met ongemotiveerde, gedemoraliseerde mensen die niet aangesproken worden op hun inspanningen.

Omgevingen waarin dankbaarheid getoond en waardering geuit wordt, zijn vol leven. Zelfs als het eens lastig en moeilijk wordt, geeft een omgeving van dankbaarheid mensen een zekere emotionele veerkracht. Marshall Rosenberg noemde de kracht en energie die dankbaarheid en waardering geeft ‘Giraffen sap’ (waarbij het woord ‘sap’ dezelfde betekenis heeft als energie of kracht)

Oprecht geuite dankbaarheid en waardering kan energie geven en motiveren. Het is een mooie manier om deze ongelooflijke kracht, waarover we beschikken, te vieren om op deze manier bij te dragen aan elkaars leven.

Uit het Engels vertaald.

be the change

Hoe kun je Geweldloze Communicatie inzetten om oprecht geuite dankbaarheid en waardering in te zetten? Eigenlijk, heel eenvoudig! Het leerproces is de weg

Je kunt het leerproces meteen starten door je aan te melden voor een gratis online leertraject, waarbij inspiratie en leerplezier voorop staan.

Mens en Communicatie boeken over Geweldloze Communicatie

Geweldloze Communicatie laat keer op keer zien dat mensen enorm veel kunnen bijdragen aan elkaars welzijn.

Geweldloze Communicatie heeft – zoals aangetoond in dit artikel – de rol laten zien hoe manipulatieve complimenten bijdragen aan het verminderen van vertrouwen en enthousiasme, zowel in je persoonlijk als professionele leven.

Met Geweldloze Communicatie vier je de wijze waarop jij en anderen aan elkaars welzijn kunnen bijdragen en draag je met de verkregen welwillendheid binnen de relationele sfeer bij om conflicten eenvoudiger op te lossen.

De boeken van Mens en Communicatie over Geweldloze Communicatie kunnen je helpen:

  • Bij het creëren van uitzonderlijke persoonlijke en professionele relaties,
  • Anderen medelevend begrip aan te bieden,
  • Wanneer en hoe je datzelfde begrip voor jezelf kunt vragen
  • Hoe je misverstanden voorkomt en problemen oplost,
  • Je eigen waarheid op een heldere, krachtige manier te uiten die eerder tot harmonie leidt dan tot een conflict,
  • Begrip te creëren zonder dwang.
Of je nu al een tijd aan het leren bent of helemaal aan het begin staat om Geweldloze Communicatie te leren, Mens en Communicatie heeft een veelvoud aan boektitels over Geweldloze Communicatie, in het onderwijs, voor de opvoeding en op de werkplek die jou en de mensen om je heen helpen je emotionele intelligentie, interpersoonlijke en communicatieve vaardigheden te ontwikkelen.

Stuur een reactie